Yıldırım Oran: Şap mağdurlarına ayrım yapılmasın
Bursa Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği Lideri Yıldırım Oran, sigortalı ve sigortasız ayrımı yapmadan besicilerin şap nedeniyle uğradığı ziyanlarının karşılanması gerektiğini vurguladı.
Şap hastalığıyla günlerdir mücadele eden Yenişehir ilçesinin Marmaracık Mahallesi'nde üreticilerle ve üyeleriyle bir ortaya geldi, problemlerini dinledi.
Oran, burada yaptığı açıklamada, şap hastalığının olağanda sığırlarda ağır hasar bıraktığını belirterek, mevcut SAT-1 virüsünün yol açtığı şap hastalığının koyunları da etkilediğini söyledi.
Bu hastalığın koyunlarda ayaklara vurduğunu ve buna "kuru topallık" denildiğini lisana getiren Oran, "En büyük zayiat kuzularda olur. Kuzular çok dayanamaz ve telef olur. Yenişehir'de de çok sayıda kuzumuz telef oldu, koyunlarda yavru atmalar yaşandı. Üreticilerimiz önemli ziyan içindeler" dedi.
Marmaracık, Karacaali ve Karaköy'de birçok besicinin büyük dert çektiğini anlatan Oran, şöyle konuştu:
"Koyun yetiştiricilerimizin sığırları da var. Hem sığırları hem koyunları etkilendi şaptan. Türkiye’nin bir ayıbıdır bu. Sene 2025 olmuş biz hala burada şap hastalığını konuşuyoruz. Meslek içinde olanları kastediyorum. Hepimizin utanması, üzülmesi lazım bu duruma. Niye bu hastalık hala var diye düşünmemiz lazım. Şap Enstitümüz var 24 saat çalışması lazım lakin mesaiyle ilerliyorlar. Özel bölüm firmaları ortaya çıktı. Bunlar gerçek şeyler değil. Bir pandemi var ve daha önemli gayret gerekiyor. Bizim kanaatimize nazaran gitgide de bu iş berbata hakikat gidiyor."
"Birlikler veteriner çalıştırmalı"
Oran, birliklerde sıhhat hizmeti verebilmesi gerektiğine dikkati çekerek, "Bizim veteriner çalıştırmamız yasak çalıştıramıyoruz. Olmaz ki yani bizim veteriner çalıştırabilmemiz lazım hatta çalıştırdığımız veterinerlerin fiyatlarının bir kısmını bakanlık tarafından karşılanması lazım. Pandemi var bizden dayanak isteniyor lakin veterinerimiz yok" dedi.
"Kahvehanenin ruhsatı da yemek yenen lokantanın da bisküvinin kodeksi de şap hastalığı da Tarım Bakanlığında" diyen Oran, "Aklınıza ne gelirse her şeyi Tarım Bakanlığı yapıyor. Tarım Sakanlığı asli misyonlarına dönmesi lazım. Bu formda sağlıklı bir ilerleme mümkün değil" tabirini kullandı.
"Ölen her kuzu 20 bin lira kayıp manasına geliyor"
Yıldırım Oran, besicinin kuzularının ölmesinin hafife alındığını ve bunun yaşattığı maddi, manevi tahribatı anlamanın kolay olmadığını belirterek, şunları söyledi:
"Bir devlet memuru 60 bin lira alırken 10 bin lira eksik yatırılsa olur mu? Memur ve ailesi buna sessiz kalır mı? Bir kuzu öldüğü vakit üreticinin en az ziyanı 20 bin liradır. Ölen her kuzu 20 bin lira kayıp manasına geliyor. Burada yanlışlı olan Tarım ve Orman Bakanlığıdır, pandemiyi doğru yönetememiştir. Salgın ve paraziter hastalıklarla çabada başarısız olmuşsun kabahat üreticinin değil ki kabahat sizin. Sizin kabahatiniz yüzünden bu üreticilerin mağduriyeti var. Bu mağduriyeti, ziyanı gidermek de size düşer. Sigortalı ve sigortasız ayrımı yapmadan besicilerin şap nedeniyle uğradığı ziyanlarının karşılanması lazım"
"Bir kuzu bir koyun hasta olduğunda tüm mesken hasta olur" diyen Oran, "Bunu koyunculuk yapmayan anlamaz. Koyunlar ailenin bireyi üzeredir. Şap geldi geçti diye üstünü kapatamazsınız. Üreticilere takviye olunmalı, hayvancılıkta sürdürülebilirlik sağlanmalı" sözünü kullandı.
Üreticilerin görüşleri
Yenişehir Marmaracık'ta hayvancılık yapan genç besici Furkan Şebin, küçük yaşlardan bu yana hayvancılıkla ilgilendiğini belirterek, "Şap hastalığı bize de geldi. Bir danamız telef oldu, iki koyunumuz yavru attı. Komşularımızın hayvanları da ağır bir halde geçiriyor bu hastalığı. Allah herkese kolaylık versin sahiden çok sıkıntı uğraş etmek" dedi.
Aytaç Avşar ise büyükbaş ve küçükbaş hayvanlarına şap virüsü bulaştığını ve çok sıkıntı günler geçirdiklerini söz ederek, ziyanlarının karşılanmasını istedi.